तपाई पढ्दै हुँनहुन्छ छापा संस्करण

तपाई पढ्दै हुनुहुन्छ : अन्तर्वार्ता

मुलुकको नेतृत्वदायी युवाशक्ति हामी नै हौँ

• काशीनाथ पोख्रेल अध्यक्ष अखिल नेपाल जनवादी युवा सङ्घ

पाँचौँ राष्ट्रिय सम्मेलनको तयारी कस्तो चलिरहेको छ

राष्ट्रिय सम्मेलनको तयारी द्रुततर गतिमा अगाडि बढिरहेको छ । अहिलेसम्म झण्डै ३० जिल्लामा भेला सम्मेलनहरु सम्पन्न भैसकेका छन् । बाँकीमा पनि सम्पन्न गर्ने क्रम जारी छ । सम्मेलनको प्रचार प्रसार कार्य देश व्यापीरुपमा भैरहेको छ । सम्मेलन स्थल रुपन्देहीको बुटवलमा हाम्रो केन्द्रबाट नै एक टोली व्यवस्थापन प्रचार र आर्थिक सङ्कलन कार्यमा जुटिरहेको छ । हामीले सम्मेलनमा मार्चपाससहित विभिन्न झाँकीहरु पनि प्रदर्शन गर्दैछौँ । अहिलेसम्म झण्डै आधा दर्जन झाँकीहरु आउँने निश्चित भैसकेको छ । समग्रमा भन्नुपर्दा पाँचौँ राष्ट्रिय सम्मेलन तयारीको कार्य अन्तिम चरणमा पुगेको छ ।

सम्मेलनमा प्रतिनिधि पर्यवेक्षकहरु कति आउँने अपेक्षा राख्नुभएको छ

अहिले नै त्यो सङ्ख्या यकिनका साथ भन्न नसकिएला । प्रतिनिधि पर्यवेक्षकहरु छानिने एउटा निश्चित प्रकि्रया हुन्छ । सदस्य सङ्ख्या र कि्रयाशीलताका आधारमा विभिन्न जिल्ला समितिबाट प्रतिनिधि पर्यवेक्षक छान्ने क्रम जारी छ । मलाई लाग्छ सम्मेलनमा त्यही सात सयको वरपर प्रतिनिधि पर्यवेक्षकहरु सहभागी हँुनेछन् । उद्घाटन सत्रमा भने दशौँ हजारको सहभागिता रहने अपेक्षा हामीले गरेका छौँ ।

सम्मेलनमा तपाईहरुले के-के मुद्दाहरु उठाउँदै हुनुहुन्छ

अखिल नेपाल जनवादी युवा सङ्घ मूलरुपमा नयाँ जनवादी व्यवस्था स्थापनार्थ सङ्घर्षरत रहेको सङ्गठन हो । हाम्रो यो मूल मुद्दा त छँदैछ तर तात्कालिकरुपमा हामीले सम्मेलनमा विशेष गरेर जनपक्षीय तथा अग्रगामी संविधान निर्माण सङ्घीयताको खारेजी राष्ट्रियताको रक्षा र युवाहरुका समस्या र सरोकारका विभिन्न विषयहरु गरी चारवटा एजेण्डाहरुलाई जोडका साथ उठाउँनेछौँ । हामीले सम्मेलनको मूल नारा नै ूअग्रगामी संविधान निर्माण र आमूल परिवर्तनका लागि व्यापक युवा शक्तिको परिचालन ¤ गणतन्त्रको सुदृढीकरण राष्ट्रियताको रक्षा र सङ्घीयताका विरुद्ध पाँचौ राष्ट्रिय सम्मेलन ¤ू तय गरेका छौँ । यो युवाहरुको सम्मेलन भएपनि हामीले यसलाई सङ्घीयताविरोधी आन्दोलनको रुपमा सम्पन्न गर्न गइरहेका छौँ ।

अन्य प्रायः पार्टी र सङ्गठनहरु सङ्घीयताको पक्षमा देखिएका छन् तपाईहरुले मात्र सङ्घीयता खारेजीको आवाज जोडका साथ उठाइरहनुभएको छ किन

हेर्नुस् हामीले यो मुद्दा कुनै पार्टीगत स्वार्थका लागि उठाइरहेका छैनौँ । सङ्घीय प्रणाली नेपालका लागि आवश्यक र सुहाउँदो राजनैतिक प्रणाली होइन । तपाईलाई म स्पष्ट बताउँ सिङ्गो नेपाललाई निल्न असजिलो भएपछि यसलाई टुक्रा-टुक्रा पारेर चपाउँदै जाने सुरले विस्तारवादले योजनाबद्ध किसिमले सङ्घीयता नेपाल भित्राएको हो । सङ्घीय प्रणालीले देश विखण्डनको खतरा त रहन्छ नै साथै यसबाट देशमा जातीय साम्प्रदायिक द्वन्द्वको अन्त्यहीन शृङखला पनि सुरु हँुनेछ । त्यसकारण नै हामीले राष्ट्रिय अखण्डताका रक्षाका लागि देशमा विद्यमान सदियौँदेखिको जातीय सद्भाव कायम राख्नका लागि सङ्घीय प्रणाली खारेजीको आवाज उठाएका हौँ । यो अहिलेको आवश्यकता भएकाले हामीले आफ्नो सम्मेलनमा यस मुद्दालाई विशेष जोडका साथ उठाएका हौँ । जहाँसम्म अन्य प्रायः पार्टीहरु सङ्घीयताको पक्षमा रहेको सवाल हो ती पार्टीहरु कोही योजनाबद्ध किसिमले त कोही अन्जानमा लहलहैमा सङ्घीयताको पछि दगुरेका हुन् । उनीहरुले संस्थागत किसिमले सङ्घीयतामा जाने निर्णय गरेपनि स्वयं ती पार्टीहरुभित्र पनि सङ्घीयताका विरुद्धमा ठूलो जनमत रहेको छ । फेरी धेरै पार्टीले उठाउँदैमा कुनै पनि मुद्दा सही हँुने होइन । राष्ट्रिय जनमोर्चाले सङ्घीयताको विरुद्धमा लगातार जुन आवाज उठाइरहेको छ त्यो एकदमै जायज र आवश्यक छ । त्यसकारण नै हाम्रो युवा सङ्घ पनि सङ्घीयताविरोधी अभियानमा सरिक भैरहेको छ ।

सङ्घीयताका पक्षधर कतिपय जातिवादी सङ्गठनहरुले तपाईहरुमाथि आक्रमण बढाएर लगिराखेका छन् । तपाईहरुको युवा सङ्गठनले ती आक्रमणको प्रतिकार कतै पनि गरेको देखिएन नि कहिलेसम्म सहनुहुन्छ

हो कतिपय जातिवादी सङ्गठन र एकीकृत माओवादीका कार्यकर्ताहरुले सङ्घीयताका विरुद्धमा लागिरहेको राजमोका नेता कार्यकर्ताहरुमाथि आक्रमण गरिराखेका छन् । उनीहरुलाई प्रत्याक्रमण गर्ने सार्मथ्यता हामीमा नभएको होइन । प्रतिरोध गर्न सक्ने सार्मथ्य हामीमा पनि छ तर एउटा कुरा निश्चित के हो भने ँकुकुरले आफूलाई टोक्यो भने आफूले पनि क्रकुरलाई टोक्ने’ नीति हाम्रो छैन । हामी विचार र राजनीतिको आडमा चल्छौँ । ती आक्रमणहरुको हामीले वैचारिक र राजनैतिक रुपमा प्रतिकार गरिरहेका छौँ । वास्तवमा त्यस्ता आक्रमणबाट उनीहरु अरु नाङ्गिएर गएका छन् । सङ्घीयताका पक्षमा बचाऊ गर्ने तर्क र विचारहरु नभएपछि उनीहरुले बाहुबलको सहारा लिएका छन् । हामी उनीहरुका गलत कि्रयाकलापहरुको भण्डाफोर गर्दै जनताको बीचमा गएका छौँ । समय आएपछि देशभक्तहरुमाथि आक्रमण गर्ने त्यस्ता साम्प्रदायिक र अराजक तत्वहरुमाथि जनताले उचित जवाफ दिने नै छन् ।

तपाईहरुको युवा सङ्गठन त्यति सशक्त र जुझारु बन्न नसकेको गुनासो सुनिन्छ नि किन होला

सशक्त र जुझारु केलाई भन्ने त्यो बुझाईमा पनि भर पर्छ । वाइसिएल र युथफोस्रले जस्तै जताततै अराजकता र उच्छॄङ्खलता मच्चाएमात्र सशक्त र जुझारु देखिने हो भने त्यस्तो काम हामीबाट हुँदैन । सही विचार र राजनीतिको पक्षमा हामीले आफ्नो जन्मकाल देखि नै अविरल किसिमले सशक्त भुमिका निभाउँदै आएका छौँ । दक्षिणपन्थी र उग्रवामपन्थीहरुका विरुद्धमा सम्झौताहीन सङ्घर्ष गरेको हामीसँग लामो इतिहास छ । वाइसिएल र युथफोस्र ०६२-६३ को जनआन्दोलनपछि एक अर्कालाई तह लगाउन र भाले जुधाई खेल्न जन्माइएका सङ्गठनहरु हुन् । हाम्रो सङ्गठन पाचायती कालरात्रीमा ०३८सालमा स्थापना भएको सङ्गठन हो । स्थापनाकालदेखि नै पाचायत र राजतन्त्रका विरुद्धमा चलेका हरेक सङ्घर्षहरुमा हामीले सशक्त भुमिका निभाउँदै आएका छौँ । हो अहिले जनअपेक्षानुरुप हामीले आफ्नो सङ्गठनको कि्रयाकलापलाई व्यापक बनाएर लैजान सकेका छैनौँ तर सही विचार र राजनीति आफूसँग रहेका कारणा हामीलाई विश्वास छ अबको भविश्य हाम्रै हो । अहिले बलिया जनता देखिएका अन्य युवा सङ्गठनहरुको शक्ति क्षणिक हो । अन्ततः मुलुकको नेतृत्वदायी युवा शक्ति हामी नै हौँ ।

बाहिर बाहिर राजनैतिक र वैचारिक प्रतिवाद गर्ने कुरा गरेपनि भित्र-भित्र तपाईहरुले पनि लडाकु दस्ता गठन गरेको हल्ला सुनिन्छ नि प्यूठानमा त आफ्ना सेना प्रदर्शन नै गर्नुभयो रे साँचो हो

त्यो बिल्कुल झुटा कुरा हो । हामीलाई अहिल्यै त्यस्तो सङ्गठन बनाउँनुपर्ने आवश्यकता छैन । प्यूठानमा भएको के हो भने त्यहाँ हाम्रो जिल्ला सम्मेलनको क्रममा एउटै पोषाकमा युवाहरुले मार्चपास गरेका थिए । उनीहरु पूर्णरुपमा निशस्त्र थिए । त्यस्तो मार्चपास हामीले राष्ट्रिय सम्मेलनको क्रममा पनि प्रदर्शन गर्नेछौँ । हामी राजनैतिक आन्दोलनका सधै सेनानी हौँ तर प्राविधिक ढङ्गले अहिले नै सेना गठन गर्नुपर्ने आवश्यकता हामीले महशुस गरिसकेका छैनौँ ।

देशको युवा शक्ति धमाधम विदेश पलायन भैरहेको छ यसलाई रोक्न के गर्नुपर्ला

देशभित्र रोजगारीको अवस्था नहुँदा वास्तवमा युवा विदेश पलायनको यो समस्या दिन-प्रतिदिन बढिरहेको छ । यसलाई रोक्नको लागि मुख्य पहल सरकारले नै गर्नुपर्छ । युवाहरुलाई उत्पादनशील काममा परिचालन गर्न राज्यसँग सही नीति हुनु जरुरी हुन्छ तर हाम्रो देशमा त्यस्तो देखिदैन । राज्यले आफ्ना हरेक स्थानीयदेखि केन्द्रीय निकायमा युवाहरुलाई दक्ष बनाउन प्राविधिक शिक्षा दिने स्वदेशमै रोजगारीको व्यवस्था र तालिम दिने हो भनेमात्र यो विदेश पलायनको यात्रा रोकिन सक्छ । युवाहरुको विदेश पलायनले देशको अर्थतन्त्रमा नै गम्भीर असर परिरहेको छ तर अहिलेसम्मका कुनै पनि सरकारहरु यस विषयमा गम्भीर देखिएनन् । सरकारले बरु मानव तस्करीको कामलाई बढवा दिइरहेको छ । हामीले आफ्नो सङ्गठनको तर्फबाट यस समस्यालाई लिएर बारम्बार सरकारको ध्यान आकृष्ट गरेका छौँ तर हाम्रो कुरा सुनिएको छैन । सम्मेलन पछि हामीले यस मुद्दालाई पनि अरु सशक्त किसिमले उठाउँनेछौँ ।

देश नयाँ संविधान निर्माणको सङ्घारमा छ तर ठूला भनाउँदा पार्टीहरुको चर्तिकला देख्दा संविधान समयमै बन्ने छाँट देिखंदैन के छन् तपाईहरुसँग दलहरुलाई समयमै संविधान जारी गर्न बाध्य पार्ने कार्यक्रमहरु

मुलुकले ०६७ जेठ १४ मा नयाँ संविधान पाउनुपर्छ । संविधानसभाको चुनावमा दलहरुलाई जनताले त्यही म्याण्डेट दिएका हुन् तर चुनावपछि प्रमुख पार्टीहरु मूल कामलाई थन्काएर सत्ताको खेलमा अल्झिरहेका छन् । तोकिएकै मितिमा संविधान जारी गरिनुपर्छ भन्ने हाम्रो मान्यता हो तर सरकारमा रहेका र प्रमुख प्रतिपक्ष दल नै यस विषयमा गम्भीर देिखंदैनन् । जनताको दबाबपूर्ण आन्दोलन बिना उनीहरुले टेर्ने छाँट छैन । हामी सम्मेलनपछि समयमै संविधान निर्माणका लागि दबाब दिन सशक्त आन्दोलनको कार्यक्रम लिएर जानेछौँ ।

पार्टीहरु परस्पर आरोप-प्रत्यारोप गरिरहेका छन् तपाईलाई के लाग्छ यो संविधान निर्माणमा मुख्य बाधक को हो

प्रमुख दलहरुमा निहित सत्तालिप्साको मानसिकता सहमति तोड्ने अराजक प्रवृत्ति नै मुख्य बाधक हुन भन्ने लाग्छ । अहिले पनि जनआन्दोलनका सहयात्री पार्टीहरु सहमति र सहकार्यका साथ अघि बढ्नुपर्ने आवश्यकता छ तर प्रमुख पार्टीहरु त्यसमा पनि एकीकृत माओवादी बारम्बार सहमति र सहकार्य तोड्न उद्दत छ । अनेक प्रकारका बखेडा थापेर उ संविधान निर्माणको मुख्य जिम्मेवारीबाट पन्छिन खोज्दैछ । त्यसैले संविधान निर्माणको मुख्य बाधक एकीकृत माओवादीनै होभन्दा सायद फरक नपर्ला । माओवादीले जुन गैर-जिम्मेवार व्यवहार प्रदर्शन गरिरहेको छ त्यसले मुलुकको त हित गर्दैन नै स्वयं माओवादीको पनि हित गर्दैन । त्यसैले दलहरु आपसी तीत्तता त्यागी जनआन्दोलनको म्याण्डेटअनुरुप सहमति र सहकार्यका साथ अघि बढ्नुपर्छ । त्यसरी गएमामात्र वर्तमान राजनैतिक गतिरोधको पनि अन्त्य हुन सक्छ र संविधान पनि तोकिएकै समयमा निर्माण गर्न सकिन्छ ।

अन्त्यमा भन्नुपर्ने त्यस्तो केही छ कि

अन्त्यमा देशको राष्ट्रियतामाथि आज गम्भीर खतरा आइलागेको छ । देशमा साम्प्रदायिक र विखण्डनकारी प्रवृत्तिहरु देखा परेका छन् । देशमा देखिएका विखण्डन र द्वन्द्वको स्थिति अन्त्यका लागि सङ्घीयताविरोधी अभियानमा जुट्न म सम्पूर्ण युवा जमातसँग अनुरोध गर्न चाहन्छु । साथै हाम्रो पाँचौँ राष्ट्रिय सम्मेलनलाई आर्थिक नैतिक र भौतिक रुपमै सहयोग गरी सफल पारिदिनु हुन पनि म सम्पूर्ण न्यायप्रेमी जनसमूहसँग हार्दिक अपिल गर्दछु ।